شناسایی و اولویت بندی عوامل موثر بر اخلاق كاري كاركنان با استفاده از روش ترکیبی دیمتل و فرایند تحلیل شبکه (ANP)
محورهای موضوعی :
1 - . استادیار گروه مدیریت دولتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
2 - استادیار، گروه مدیریت دولتی، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران
کلید واژه: اخلاق, اخلاق کار حرفه اي, عوامل درون سازمانی, عوامل برون سازمانی,
چکیده مقاله :
هدف: هدف: امروزه موضوع اخلاق کاری بسیار مورد توجه مدیران و سازمان ها قرار گرفته است. هدف این پژوهش شناسایی و اولویت بندی عوامل موثر بر اخلاق كاري كاركنان با استفاده از روش ترکیبی دیمتل و فرایند تحلیل شبکه انجام شده است. روش شناسی: پژوهش حاضر از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ گردآوری داده ها توصیفی- پیمایشی می باشد. جامعه آماری کلیه کارکنان و مربیان دانشکده های فنی و حرفه ای استان سمنان می باشد و ده نفر از کارشناسان و خبرگان سازمان در تشکیل پانل خبرگی مشارکت داشته اند. گردآوری داده ها با استفاده از پرسشنامه های محقق ساخته و پاسخگویی مبتني بر مقايسات زوجي صورت گرفته است. براي تجزیه و تحلیل داده ها از روش تلفیقی دیمتل و فرايند تحليل شبکه استفاده شده است. یافته ها: نتایج نشان داد عوامل فردی، عوامل فرهنگی و اجتماعی و فرهنگ سازمانی، از مهمترین و نیز تاثیرگذارترین عوامل موثر بر اخلاق کاري هستند و عوامل اقتصادی با اینکه جزو عوامل تاثیرگذارند اما به لحاظ وزنی نسبت به سایر عوامل از اهمیت کمتری برخوردارند. نتیجه گیری: با توجه به اهمیت و تاثیر بالای فرهنگ فردی و اجتماعی در شکل گیری فرهنگ و اخلاق کاري، توجه ویژه به این امور و برنامه ریزی های فرهنگی برای ارتقاء سطح اخلاقیات از نیازهای ضروری هر سازمان است. کلید واژه ها: اخلاق؛ اخلاق کار حرفه اي؛ عوامل درون سازمانی؛ عوامل برون سازمانی
Objective: Work ethics has recently become a subject of significant interest for managers and organizations. This study aims to identify and prioritize the factors influencing employees' work ethics using a hybrid approach combining the Decision-Making Trial and Evaluation Laboratory (DEMATEL) method and the Analytic Network Process (ANP). Methodilogy: This is an applied study utilizing a descriptive-survey design for data collection. The statistical population consists of all staff and instructors at the technical and vocational colleges of Semnan Province, with ten organizational experts participating in an expert panel. Data were collected via researcher-designed questionnaires based on pairwise comparisons. A hybrid DEMATEL-ANP method was employed for data analysis. Findings: The results indicate that individual factors, socio-cultural factors, and organizational culture are the most significant and influential factors affecting work ethics. While economic factors are also influential, they carry less weight compared to the other factors. Conclusion: Given the significant impact of individual and social culture on the formation of work culture and ethics, paying special attention to these areas and implementing cultural planning to enhance ethical standards are essential requirements for any organization.
ارشدي، نسرین و پیریایی، صالحه (1393). «رابطه اخلاق کار اسلامی با عملکرد شغلی، خشنودي شغلی و قصد ترك شغل کارکنان». دو فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت اسلامی، سال 22 ، شماره، 1.
امین افشار، زهرا؛ الهی، سید مجید و هوشنگی، محسن (1396). « بررسی تاثیر فرهنگ سازمانی و اخلاق کار اسلامی بر عملکرد شغلی با تکیه بر نقش میانجی رفتار شهروندی سازمانی و رضایت شغلی )مطالعه موردی: اداره کل ثبت و اسناد و املاک شهر مشهد(. مجله مدیرت فرهنگی، سال یازدهم، شماره، 37.
انصاري، محمداسماعيل و شاکر اردکاني، محمد (1392). «اخلاق کار اسلامی و تعهد سازمانی در میان کارکنان دانشگاه علوم پزشکی اصفهان». مجله ايراني اخلاق و تاريخ پزشكي، ش 2(6).
بهاری فر، علی(1390). «رفتار اخلاقی و رفتار شهروندی سازمانی». پژوهش های مدیریت منابع انسانی، (1):7.
تولّایی، روح الله (1388). «عوامل تاثیرگذار بر رفتار اخلاقی کارکنان در سازمان». ماهنامه علمی-ترویجی توسعه انسانی پلیس،(25):3-4.
ثاقب اسمعیل پور، مسعود؛ عبدی، کیانوش؛ حسینی، محمد علی و بیگلریان، علی اکبر (1398). «رابطه اخلاق كاری با عملكرد شغلی كاركنان اداری درمانی دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی و مراكز تابعه در سال 1396». توانبخشی، ش 1(20).
چنگیزی محمدی، آزاده؛ میرسپاسی، ناصر؛ مجیبی، تورج و اوتادی، محمود(1398). «کنکاشی پیرامون شاخص‌های اخلاق‌حرفه‌ای اعضای هیأت‌علمی با بهره‌گیری از روش AHP فازی». اخلاق در علوم و فنّاوری، ۱۴ (۵):۸۰-۸۶.
دباغ منش، سلمی؛ موغلی، علیرضا و محمد جانی، محمد رضا (1397). «بررسی عوامل سازمانی موثر بر اخلاق کار اسلامی کارکنان (مورد مطالعه: کارکنان سازمان تامین استان فارس)». دومین کنفرانس ملی پژوهش های نوین در مدیریت و حقوق، کازرون، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کازرون.
رشیدي، محمد مهدی؛ سلطانی، ایرج و سعیدي، بهنام (1396). « تبیین روابط میان ابعاد اخلاق کاري اسلامی، پیشینۀ فردي و رفتار کاري کارکنان (مطالعۀ موردي: سازمان هاي خدمات رسان استان کرمان)». فصلنامه علمی- پژوهشی امداد و نجات، سال نهم، شماره 2.
سرمدي، محمد رضا (1395). « ارايه مدل علي اخلاق کار اسلامي و تعهد سازماني با نقش واسطه ای عدالت سازماني و ارزش های شغلی». فصلنامه علمي– پژوهشي رهيافتي نو در مديريت آموزشي، سال هفتم، شماره ٣(2).
شیخه پور، زانیار؛ ابراهیمی ، احمد؛ شیخه پور ، محمد و زینالی، شبنم (1394). « بررسی رابطه اخلاق کاري اسلامی و فرسودگی شغلی مدرسان دانشگاه آزاد اسلامی و پیام نور». فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت اسلامی، سال23، شماره، 1.
شیخی، ایوب؛ طنابنده، مریم و ریحانی یساولی، عبدالله(1395). « تبیین رابطه بین عدالت سازمانی با میانجیگري استرس شغلی بر اخلاق کاري پرستاران (یک مطالعه موردي)». مجله دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، ش 8(4).
عاقلی، میثم؛ آجرلو، فاطمه و رستمی علی(1398). « شناسایی موانع اخلاق گرایی در سازمان ها با رویکرد آمیخته ». مدیریت سازمان های دولتی، 7(3).
[12]. قاسم زاده علیشاهی، ابوالفضل؛ حیدري زاده ، زهرا و حسنی، محمد (1395). « بررسی پیشایندها و پیامدهاي اخلاق کار اسلامی». مدیریت در دانشگاه اسلامی، سال پنجم، شماره، 2.
معید فر، سعید (1385). «اخلاق کار و عوامل موثر بر آن در میان کارکنان ادارات دولتی». فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، سال ششم، شماره، 23.
مقیمی، سید محمد (1387). «اخلاق سازمانی؛ جوهره فرهنگ سازمانی کارآمد». فرهنگ مدیریت، سال ششم،(17)3.
منوریان، عباس؛ محمدی فاتح، عمران و محمدی فاتح، علی اصغر (1397). «تأثیر اخلاق کار اسلامی بر عملکرد شغلی فرد با در نظر گرفتن نقش میانجی گری تعهد سازمانی و رضایت شغلی». فرایند مدیریت و توسعه، ش 1(31).
مینائی، حامد؛ حسنی، محمد؛ قاسمزاده علیشاهی، ابوالفضل و حیدری زاده، زهرا (1395). «بررسي رابطة علي بین اخلاق کار اسلامي و خلاقیت، با توجه به اثرات میانجي توانمندسازی روانشناختي و احساس انرژی». فرهنگ در دانشگاه اسلامي ، سال ششم، شماره 4.
Aldulaimi, S.H. (2016). “Fundamental Islamic perspective of work ethics”. Journal of Islamic Accounting and Business Research, 7 (1): 59-76.
Ali, A. (2005). “Islamic perspective on management and organization”. Cheltenham: Edward Elgar.
Ayugu, M. M. (2015). “Strategic Factors Influencing Ethical Behavior in Organizations: A Case Study of Kenya National Examinations Council”. (Doctoral dissertation, United States International University-Africa).
Christina, K., Dimitriou, J. & Ducette, P. (2018). “An analysis of the key determinants of hotel employees' ethical behavior”. Journal of Hospitality and Tourism Management, 34, 66-74.
Liu AM, Fellows R, Ng J. (2004). “Surveyors' perspectives on ethics in organizational culture”. Engineering, Construction and Architectural Management, 438-49.
Mursaleen, M.; Saqib. L.; Roberts, K. & Asif, M. (2015). “Islamic Work Ethics as Mediator between Trust and Knowledge Sharing Relationship”. Pakistan Journal of Commerce and Social Sciences , 9 (2): 614-640.
Murtaza, G Abbas, M.; Usman Raja, U.; Olivier Roques, O.; Afsheen Khalid, A. & Mushtaq, R. (2016). “Impact of Islamic Work Ethics on Organizational Citizenship Behaviors and Knowledge-Sharing Behaviors”. J Bus Ethics , 133:325–333.
Reza, K., & Vassilis, S. M. (1988). “Delphi hierarchy process (DHP): A methodology for priority setting derived from the here method and analytical hierarchy process”. European Journal of Operational Research, 137: 347–354.
Saaty, T.L. (1983). “The analytic hierarchy process”. New York: McGraw- Hill, P:43.
Salahudin, S.N.; Baharuddin, S.B.; Abdullah, M.S. & Osman, A. (2016). “The Effect of Islamic Work Ethics on Organizational Commitment”. Procedia Economics and Finance, 35: 582 – 590.